Khi nào sếp được miễn đóng bảo hiểm?

Nhiều Sếp làm chủ doanh nghiệp và chủ hộ kinh doanh thường có chung một thắc mắc: "Công ty do tôi tự bỏ vốn lập ra, tôi tự làm tự ăn và không nhận lương thì tại sao tôi phải đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH)?".

Trong nhiều năm qua, việc "lách luật" bằng cách đăng ký mức lương 0 đồng để né tránh nghĩa vụ đóng BHXH diễn ra khá phổ biến. Tuy nhiên, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2025 và đi vào thực tiễn gần 1 năm nay) đã siết chặt hành lang pháp lý và quy định rõ ràng hơn bao giờ hết.

Để giúp các Sếp hiểu đúng bản chất và tuân thủ chính xác pháp luật, tránh những rủi ro bị cơ quan chức năng truy thu và xử phạt, dưới đây là hướng dẫn chi tiết về các trường hợp phải tham gia và được miễn tham gia BHXH.

1. Những trường hợp bắt buộc phải tham gia BHXH

Pháp luật hiện hành đã định danh rất rõ các nhóm đối tượng làm chủ bị đưa vào diện bắt buộc phải đóng BHXH.

• Đối với Chủ hộ kinh doanh: Bắt buộc phải tham gia BHXH nếu hộ kinh doanh của Sếp có đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật.
• Đối với Chủ doanh nghiệp (Giám đốc, Tổng giám đốc, Người quản lý doanh nghiệp): Đây là điểm mà các Sếp cần đặc biệt lưu ý:
  • Trường hợp CÓ hưởng tiền lương: Bắt buộc tham gia BHXH giống như một người lao động bình thường trong doanh nghiệp.
  • Trường hợp KHÔNG hưởng tiền lương: Vẫn thuộc đối tượng BẮT BUỘC phải tham gia BHXH.

👉 Tóm lại: Kể từ khi Luật BHXH 2024 được áp dụng, với tư cách là người đứng đầu quản lý pháp nhân, dù Sếp có tự trả lương cho mình hay không, việc trích nộp quỹ an sinh xã hội cho chính bản thân mình là nghĩa vụ bắt buộc.

2. Những trường hợp được miễn (không phải tham gia BHXH)

Dù quy định rất khắt khe, pháp luật vẫn đảm bảo tính hợp lý và tránh thu chồng chéo. Sếp sẽ được MIỄN đóng BHXH bắt buộc nếu rơi vào một trong các tình huống sau đây:

• Trường hợp 1: Sếp đang hưởng lương hưu hoặc đang nhận các khoản trợ cấp BHXH hằng tháng.
• Trường hợp 2: Sếp là Chủ doanh nghiệp, Chủ hộ kinh doanh, Giám đốc điều hành đã đến tuổi nghỉ hưu. Chỉ cần Sếp đã đến tuổi nghỉ hưu là không bắt buộc phải tham gia BHXH nữa, bất kể Sếp có đang hưởng lương điều hành hay không (trừ trường hợp Sếp muốn tự nguyện đóng bù).
• Trường hợp 3 (Điều hành nhiều công ty cùng lúc): Nếu Sếp làm Giám đốc, người quản lý ở nhiều doanh nghiệp hoặc hợp tác xã khác nhau, Sếp chỉ phải đóng BHXH tại doanh nghiệp/hợp tác xã ĐẦU TIÊN mà mình tham gia quản lý, điều hành. Cơ chế này giúp Sếp tránh bị đóng trùng bảo hiểm ở nhiều nơi.

3. Đặc quyền lưu ý về tuổi nghỉ hưu

Luật BHXH 2024 có một quy định cực kỳ linh hoạt và nhân văn dành cho các Sếp đã đến tuổi nghỉ hưu.

Nếu Sếp đã đến tuổi nghỉ hưu (thuộc diện không phải đóng nữa), nhưng thời gian đóng BHXH trước đây của Sếp chỉ còn thiếu tối đa 06 tháng là đủ điều kiện nhận lương hưu, thì Nhà nước vẫn cho phép Sếp được đóng bù số tháng còn thiếu này. Điều này giúp Sếp đảm bảo được quyền lợi hưu trí trọn vẹn, không bị lãng phí quá trình đóng góp nhiều năm trước đó.

--------------------------------------------------------------------------------

💡 LỜI KHUYÊN TỪ CHUYÊN GIA TOKADO: Việc tuân thủ pháp luật BHXH không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được các rắc rối khi thanh tra, kiểm tra mà còn là cách tự xây dựng lưới an sinh an toàn cho chính người làm chủ. Hơn nữa, các khoản đóng BHXH này (nếu có đủ chứng từ hợp lệ) sẽ được tính vào chi phí hợp lý, giúp doanh nghiệp tối ưu Thuế Thu nhập doanh nghiệp.

Luật BHXH 2024 đã được ứng dụng vào thực tế gần 1 năm. Các Sếp hãy chủ động rà soát lại hồ sơ của mình ngay để đảm bảo doanh nghiệp đang thực hiện đóng BHXH đúng, đủ và tiết kiệm nhất nhé!